Spektrum autyzmu u dorosłych: co warto wiedzieć, gdy jest też ADHD

Spektrum u dorosłych nie ma jednej twarzy. Ktoś może pracować, mieć bliskich, swobodnie gadać przy stole i od dzieciństwa inaczej czytać sytuacje społeczne, mocniej potrzebować stałości, wchodzić w zainteresowania na swój sposób albo inaczej znosić bodźce.

To, co widać z zewnątrz, nie mówi jeszcze, jaki jest cały wzorzec.

ADHD potrafi przestawić ten obraz

Gdy oba profile są razem, dzień bywa mniej równy. Ktoś chce rutyny i nie umie jej utrzymać. Potrafi zatonąć w jednym temacie i jednocześnie skakać między projektami. Szuka bodźca, a chwilę później ma go za dużo.

To nie musi być sprzeczność charakteru. Może być zderzeniem dwóch sposobów działania.

Brak „typowego” wyglądu nic nie wyklucza

Dorosły człowiek często ma już cały zestaw sposobów, by jakoś przejść przez świat. Przygotowuje rozmowy. Pilnuje kontaktu wzrokowego. Analizuje zasady. Wybiera miejsca, w których łatwiej wytrzymać.

Krótka wizyta potrafi wtedy wyglądać gładko. Ocena spektrum nie powinna więc opierać się na tym, jak ktoś wypada przez godzinę w gabinecie.

ADHD i autyzm nie stoją po przeciwnych stronach

W popularnych opisach ADHD to pęd do nowości, a autyzm to pęd do stałości. Za ciasne.

Obie potrzeby mogą być u jednej osoby i zmieniać się wraz ze zmęczeniem, sytuacją i ilością bodźców. Właśnie te pozorne sprzeczności sprawiają, że AuDHD źle mieści się na jednej liście cech.

AuDHD to zresztą skrót na współwystępowanie ADHD i autyzmu, nie trzecie, osobne rozpoznanie.

Szerszy kontekst

Podstawy o komunikacji, sensoryce, rodzinie i życiu w różnych okresach są na SpektrumAutyzmu.edu.pl.

Przy AuDHD dochodzi jeszcze jedno pytanie: jak cechy autystyczne i ADHD realnie na siebie wpływają u tego konkretnego człowieka. Nie która etykieta brzmi czyściej.