Zgodnie z definicją AuDHD w atlasie, ten temat najlepiej rozumieć jako część szerszego profilu współwystępowania ADHD i spektrum autyzmu, a nie jako oderwany objaw.
Dlaczego to się myli?
Nadczujność, trudności ze snem, wycofanie, drażliwość, zamrożenie i problemy z koncentracją mogą pojawiać się zarówno po traumie, jak i przy przewlekłym przeciążeniu neurorozwojowym.
Podobne objawy nie oznaczają tego samego źródła.
Co różnicować?
Warto pytać: co było obecne od dzieciństwa, co pojawiło się po konkretnych doświadczeniach, jak wyglądała sensoryka, komunikacja społeczna, rutyna i uwaga przed traumą.
Dobra diagnoza nie powinna automatycznie sprowadzać wszystkiego ani do traumy, ani do neuroróżnorodności.
Jak sobie pomagać?
Wsparcie powinno uwzględniać ciało, bezpieczeństwo, regulację, sensorykę i relacje. Terapia traumy bez zrozumienia AuDHD może być zbyt obciążająca, a psychoedukacja AuDHD bez uwzględnienia traumy może być niepełna.
Źródła i bezpieczeństwo treści
Ten tekst ma charakter edukacyjny i nie zastępuje diagnozy ani leczenia. W sprawach diagnostycznych i farmakologicznych decyzje podejmuje się indywidualnie ze specjalistą. Podstawę pojęciową stanowią aktualne klasyfikacje diagnostyczne oraz literatura zebrana na stronie Źródła i literatura.
FAQ
Czy AuDHD zwiększa ryzyko traumy?
Może zwiększać podatność na chroniczny stres, odrzucenie i niezrozumienie, ale nie oznacza automatycznie, że każda osoba z AuDHD ma traumę.
Jak odróżnić AuDHD od CPTSD?
Pomaga chronologia: cechy neurorozwojowe są zwykle obecne od dzieciństwa, a CPTSD wiąże się z doświadczeniami traumatycznymi i ich konsekwencjami.
Czy można mieć jednocześnie AuDHD i CPTSD?
Tak. Wtedy potrzebne jest wielowarstwowe wsparcie, które nie redukuje całego obrazu do jednego wyjaśnienia.